Κάθεσαι μπροστά στην άδεια σελίδα, στο λευκό καμβά, στο κενό οθόνης, και νιώθεις μια άγνωστη δύναμη να σε μπλοκάρει. Μια αίσθηση ότι η "ιδέα" που κυνηγάς είναι εκεί, τόσο κοντά, αλλά ταυτόχρονα αόρατη, σαν σκιά που σου ξεγλιστράει. Έχεις νιώσει ποτέ έτσι, σαν να έχεις χάσει το κλειδί για τον δικό σου θησαυρό ιδεών;
Ίσως να πιστεύεις ότι η δημιουργικότητα είναι ένα χάρισμα που ή το έχεις ή όχι. Κι αν σου έλεγα ότι αυτό είναι ένα από τα μεγαλύτερα λάθη που κάνεις; Ότι οι δικές σου συνήθειες, ο τρόπος που σκέφτεσαι, ακόμα και η διάταξη του χώρου σου, μπορεί να είναι οι αόρατοι εχθροί της έμπνευσής σου;
Περιορίζεις τον εαυτό σου σε ένα μόνο "σωστό" μονοπάτι
Σκέψου το εξής: προσπαθείς να λύσεις ένα πρόβλημα, ας πούμε πώς να οργανώσεις καλύτερα τα ραντεβού σου, ή πώς να γράψεις ένα πιο συναρπαστικό email. Το μυαλό σου, όμως, έχει "κολλήσει" σε μια συγκεκριμένη προσέγγιση. Αυτή που έμαθες, αυτή που σου φάνηκε λογική αρχικά.
Αντί να εξερευνήσεις εναλλακτικές, να σκεφτείς "τι θα γινόταν αν...", "ποια είναι η ακριβώς αντίθετη λύση;", εγκλωβίζεσαι. Αυτή η εμμονή με τη "μία σωστή" λύση, που συχνά την επιβάλλει η ρουτίνα ή ο φόβος του λάθους, είναι ο νούμερο ένα δολοφόνος της δημιουργικής σκέψης.
Δεν υπάρχει "ένας" σωστός τρόπος. Ποτέ.
Η παγίδα της τελειομανίας
Αυτό το λάθος είναι ιδιαίτερα κοινό. Ξεκινάς να γράφεις, να ζωγραφίζεις, να σχεδιάζεις, και αμέσως το εσωτερικό σου κριτικό πνεύμα αρχίζει να φωνάζει. "Αυτό δεν είναι αρκετά καλό", "η σύνταξη είναι λάθος", "το χρώμα δεν ταιριάζει". Ο φόβος της αποτυχίας, η ανάγκη να είναι τα πάντα τέλεια από την πρώτη στιγμή, σε παραλύει.
Στην πραγματικότητα, οι περισσότερες σπουδαίες ιδέες γεννιούνται μέσα από ακαταστασία, από δοκιμή και λάθος. Σκέψου τους καλλιτέχνες που πετάνε δεκάδες προσχέδια πριν καταλήξουν στο τελικό έργο. Αυτό δεν είναι αποτυχία, είναι διαδικασία.
Ο τελειομανής σκοτώνει την ιδέα πριν καν αναπνεύσει.
Αντί να κυνηγάς την τελειότητα, στόχευσε στην πρόοδο. Άφησε το πρώτο σου "προσχέδιο" να είναι ακατάστατο, ατελές, ακόμα και "λάθος". Αυτό σου επιτρέπει να βγεις από το αδιέξοδο και να δεις νέους δρόμους.
Αγνοείς την αξία της "ανόητης" ιδέας
Πόσες φορές έχεις σκεφτεί κάτι και αμέσως το έχεις απορρίψει ως "χαζό" ή "μη ρεαλιστικό"; Η κοινωνία μας, και συχνά εμείς οι ίδιοι, έχουμε μάθει να αξιολογούμε τις ιδέες με βάση την αμεσότητα και την πρακτικότητα.
Όμως, η πραγματική καινοτομία συχνά ξεκινάει από κάτι που αρχικά μοιάζει παράλογο. Σκέψου την ιδέα του να μιλάς σε ανθρώπους από την άλλη άκρη του κόσμου μέσω μιας μικρής συσκευής που κρατάς στην τσέπη σου. Στην εποχή του τηλέγραφου, αυτό θα ακουγόταν σαν επιστημονική φαντασία, σαν μια "χαζή" ιδέα.
Μην πετάς τις "χαζές" ιδέες στα σκουπίδια. Συχνά κρύβουν τον σπόρο της επόμενης μεγάλης σου ανακάλυψης.
Δοκίμασε να καταγράφεις *όλες* τις ιδέες που σου έρχονται, ανεξαρτήτως του πόσο "λογικές" φαίνονται. Ακόμα κι αυτές που σου γεννούν ένα χαμόγελο ή μια απορία. Μπορεί να μην υλοποιηθούν ποτέ ως έχουν, αλλά θα "ξυπνήσουν" άλλα κομμάτια του μυαλού σου.
Δεν αλλάζεις περιβάλλον ή ρουτίνα
Είναι πολύ δελεαστικό να μένεις μέσα στην άνεση του οικείου. Στο ίδιο γραφείο, με την ίδια μουσική, στην ίδια καρέκλα, την ίδια ώρα κάθε μέρα. Το μυαλό σου, όμως, αρχίζει να βαριέται, να μπαίνει σε αυτόματη λειτουργία.
Η δημιουργικότητα ανθίζει όταν εκτίθεσαι σε νέα ερεθίσματα. Ένα απλό διάλειμμα για καφέ σε ένα διαφορετικό καφέ, μια βόλτα σε μια γειτονιά που δεν έχεις ξαναπάει, ή ακόμα και η αλλαγή της θέσης του επίπλου στο δωμάτιό σου, μπορούν να κάνουν θαύματα.
Η ρουτίνα είναι ο αντίπαλος της έμπνευσης.
Προσπάθησε συνειδητά να σπάσεις τη μονοτονία. Πήγαινε στη δουλειά από διαφορετικό δρόμο, άκουσε μουσική που δεν ακούς ποτέ, διάβασε ένα βιβλίο από ένα εντελώς άγνωστο είδος. Αυτές οι μικρές "διαταραχές" στη ρουτίνα σου ανοίγουν νέους νευρωνικούς δρόμους.
Απομονώνεις τον εαυτό σου
Η πεποίθηση ότι πρέπει να είσαι μόνος για να δημιουργήσεις είναι μια άλλη επικίνδυνη παρανόηση. Ναι, η μοναχικότητα έχει τη θέση της, αλλά η αλληλεπίδραση με άλλους ανθρώπους είναι ένα πανίσχυρο καύσιμο για τη δημιουργικότητα.
Μια συζήτηση με έναν φίλο, μια συνάντηση με έναν συνάδελφο που έχει διαφορετική οπτική, ακόμα και μια τυχαία κουβέντα με έναν άγνωστο, μπορεί να σου δώσει μια νέα ιδέα, να σου ανοίξει τα μάτια σε κάτι που δεν είχες σκεφτεί ποτέ.
Οι καλύτερες ιδέες σπάνια γεννιούνται σε απομόνωση.
Μην φοβάσαι να μοιραστείς τις ακατέργαστες ιδέες σου, ακόμα κι αν νιώθεις ανασφάλεια. Η ανάδραση, ακόμα και η κριτική, μπορεί να σε βοηθήσει να τις βελτιώσεις ή να σε οδηγήσει σε εντελώς νέες κατευθύνσεις.
Αντί να κρύβεις τις σκέψεις σου, αναζήτησε ενεργά την αλληλεπίδραση. Συμμετέχε σε ομάδες, παρακολούθησε σεμινάρια, ή απλά κάνε μια κλήση σε έναν φίλο για να "πετάξεις" μια ιδέα. Θα εκπλαγείς με το πόσο πολύτιμες μπορεί να είναι αυτές οι στιγμές.
Ξεκινώντας να εφαρμόζεις αυτές τις αλλαγές, όχι αύριο, αλλά *σήμερα*, θα δεις τη δημιουργικότητά σου να ξυπνάει με έναν τρόπο που δεν φανταζόσουν.
