Πώς να σταματήσεις να αφήνεις τις αρνητικές σκέψεις να σου χαλούν την ημέρα

Μια γυναίκα κάθεται σε ένα μπαλκόνι με θέα την πόλη, χαμογελώντας καθώς κρατάει ένα φλιτζάνι καφέ.
Κάθεσαι στο καφέ, βλέπεις τον ήλιο να λάμπει και ξαφνικά, σαν από το πουθενά, μια σκέψη σε πνίγει: "Και αν δεν τα καταφέρω τελικά;". Η καρδιά σου αρχίζει να χτυπά πιο γρήγορα, η διάθεσή σου πέφτει κατακόρυφα και όλη η ομορφιά της στιγμής χάνεται. Σου έχει συμβεί; Σίγουρα ναι. Αυτό το αίσθημα της εσωτερικής φωνής που σε κριτικάρει, που σου θυμίζει κάθε σου αποτυχία, είναι κάτι που απασχολεί πολλούς. Ίσως πιστεύεις ότι είναι απλώς ο χαρακτήρας σου, η ιδιοσυγκρασία σου. Η αλήθεια είναι ότι οι αρνητικές σκέψεις δεν είναι αξεπέραστες. Πολλές φορές, όμως, παλεύεις με λάθος τρόπο. Προσπαθείς να τις καταπιέσεις, να τις αγνοήσεις, και έτσι γίνονται ακόμα πιο δυνατές. Είναι σαν να προσπαθείς να σπρώξεις ένα μπαλόνι κάτω από το νερό. Τελικά, θα ξεπηδήσει με δύναμη.

Η παγίδα της υπερβολικής ανάλυσης

Μια από τις μεγαλύτερες παγίδες στην οποία πέφτεις είναι η υπερανάλυση. Ένα μικρό γεγονός, μια άβολη συζήτηση, και εσύ ξεκινάς ένα ατελείωτο σίριαλ στο μυαλό σου. "Τι εννοούσε όταν είπε αυτό;", "Μήπως παρεξηγήθηκα;", "Σίγουρα με κοιτούσε περίεργα". Αυτές οι ατελείωτες ερωτήσεις χωρίς απαντήσεις τροφοδοτούν τον αρνητισμό. Δημιουργείς σενάρια που δεν έχουν καμία σχέση με την πραγματικότητα, αλλά νιώθεις ότι είναι αληθινά. Σπαταλάς ενέργεια σε πράγματα που δεν μπορείς να ελέγξεις. Σκέψου την τελευταία φορά που αγχώθηκες για κάτι που σου είπε ένας συνάδελφος. Πόσο χρόνο αφιέρωσες για να αναλύσεις κάθε του λέξη; Και στο τέλος, τι αποδείχθηκε; Ότι απλώς είχε μια κουραστική μέρα.

Πώς να σπάσεις τον κύκλο της ανάλυσης

Το πρώτο βήμα είναι να αναγνωρίσεις πότε μπαίνεις σε αυτή τη διαδικασία. Όταν νιώθεις ότι το μυαλό σου τρέχει ανεξέλεγκτα, σταμάτα. Πάρε μια βαθιά ανάσα. Στη συνέχεια, ρώτησε τον εαυτό σου: "Αυτό που σκέφτομαι τώρα είναι πραγματικό ή είναι μια πιθανότητα;" Αν είναι πιθανότητα, προσπάθησε να την αποδεχτείς ως τέτοια και να την αφήσεις να φύγει. Μια άλλη έξυπνη τακτική είναι να θέσεις ένα χρονικό όριο στην ανάλυσή σου. Πες στον εαυτό σου: "Θα σκεφτώ αυτό για 10 λεπτά και μετά θα προχωρήσω". Όταν περάσουν τα 10 λεπτά, κάνε κάτι άλλο.

Η παραπλανητική δύναμη των "πρέπει"

Ένας ακόμα εχθρός της θετικής σκέψης είναι οι ατελείωτες λίστες με τα "πρέπει". "Πρέπει να είμαι πάντα δυνατός", "Πρέπει να τα κάνω όλα τέλεια", "Πρέπει να αρέσω σε όλους". Αυτές οι προσδοκίες είναι εξαντλητικές και ουτοπικές. Όταν δεν καταφέρνεις να ανταποκριθείς σε αυτά τα άκαμπτα "πρέπει", νιώθεις απογοήτευση, ενοχή, ακόμα και θυμό. Κρίνεις τον εαυτό σου αυστηρά, σαν να μην επιτρέπεται κανένα λάθος. Αναρωτήσου: Ποιος έθεσε αυτούς τους κανόνες; Είναι πραγματικά απαραίτητοι; Πολλές φορές, τα "πρέπει" είναι απλώς φαντάσματα του παρελθόντος.

Αντικατάστησε τα "πρέπει" με "μπορώ"

Αντί για "πρέπει", δοκίμασε να χρησιμοποιήσεις "μπορώ" ή "επιλέγω". "Μπορώ να προσπαθήσω να κάνω αυτό", "Επιλέγω να δω αυτή την κατάσταση από μια άλλη οπτική". Αυτή η μικρή αλλαγή στη γλώσσα σου έχει τεράστια επίδραση. Επιπλέον, κάνε τον εαυτό σου "φίλο" αντί για "δικαστή". Σκέψου τι θα έλεγες σε έναν φίλο σου που βιώνει μια παρόμοια κατάσταση. Πιθανότατα θα ήσουν πιο επιεικής, πιο υποστηρικτικός.

Η τέχνη του να "αποδέχεσαι"

Πολλοί από εμάς παλεύουμε με την ιδέα της αποδοχής. Αποδοχής ότι δεν μπορούμε να ελέγξουμε τα πάντα, ότι υπάρχουν στιγμές που τα πράγματα δεν πάνε όπως τα θέλουμε. Αυτή η αντίσταση δημιουργεί ένταση και αρνητικά συναισθήματα. Όταν αρνείσαι να αποδεχτείς την πραγματικότητα, ουσιαστικά αρνείσαι τον εαυτό σου την ηρεμία. Είναι σαν να προσπαθείς να κολυμπήσεις αντίθετα στο ρεύμα. Η αποδοχή δεν σημαίνει παραίτηση. Σημαίνει να αναγνωρίζεις τι συμβαίνει, χωρίς να κρίνεις ή να αντιστέκεσαι. Μόνο τότε μπορείς να δεις καθαρά και να αποφασίσεις πώς θα προχωρήσεις.

Βρες την ευκαιρία μέσα στην πρόκληση

Κάθε φορά που αντιμετωπίζεις μια δυσκολία, ρώτησε τον εαυτό σου: "Τι μπορώ να μάθω από αυτό;" ή "Υπάρχει κάτι θετικό που μπορεί να προκύψει από αυτή την κατάσταση;" Αυτή η ερώτηση σε ωθεί να ψάξεις για το φως μέσα στο σκοτάδι. Δεν είναι πάντα εύκολο, αλλά με την εξάσκηση, γίνεται πιο εφικτό. Σκέψου την περίπτωση που έχασες μια δουλειά. Αρχικά, η απογοήτευση είναι τεράστια. Αλλά, αν κοιτάξεις πίσω, ίσως αυτή η αλλαγή σε οδήγησε σε μια καλύτερη επαγγελματική πορεία ή σε μια νέα κατεύθυνση που δεν είχες σκεφτεί ποτέ.

Εστίασε σε αυτό που ελέγχεις

Ένα από τα πιο παραγωγικά πράγματα που μπορείς να κάνεις είναι να ανακατευθύνεις την ενέργειά σου από αυτά που δεν μπορείς να ελέγξεις, σε αυτά που μπορείς. Οι καιρικές συνθήκες, οι πράξεις των άλλων, το παρελθόν – αυτά είναι εκτός του ελέγχου σου. Η προσπάθεια να αλλάξεις αυτά που δεν ελέγχεις είναι μια σίγουρη συνταγή για απογοήτευση. Αυτό είναι μια τεράστια σπατάλη ενέργειας. Αντίθετα, οι αντιδράσεις σου, οι επιλογές σου, η στάση σου απέναντι στα γεγονότα – αυτά είναι στο χέρι σου.

Η δύναμη της καθημερινής πρακτικής

Κάθε μέρα, κάνε μια συνειδητή προσπάθεια να εντοπίζεις τα πράγματα που ελέγχεις. Μπορεί να είναι κάτι τόσο απλό όσο η επιλογή του τι θα φας για πρωινό, ή πώς θα διαχειριστείς μια δύσκολη επικοινωνία. Όταν εστιάζεις σε αυτά, νιώθεις μια αίσθηση δύναμης και ελέγχου. Αυτή η αίσθηση είναι το αντίδοτο στις αρνητικές σκέψεις. Θυμήσου, η αλλαγή δεν γίνεται από τη μια μέρα στην άλλη. Χρειάζεται υπομονή και επιμονή. Αλλά κάθε μικρό βήμα σε φέρνει πιο κοντά σε μια πιο θετική και ισορροπημένη ζωή.
Φωτογραφία της Χαρούλα Π.

Η Χαρούλα διαθέτει περισσότερα από 18 χρόνια εμπειρίας στον κόσμο του ψηφιακού περιεχομένου. Η γραφή της κινείται με άνεση ανάμεσα σε παράξενες ιστορίες που προκαλούν τη φαντασία, πρακτικά life hacks που απλουστεύουν την καθημερινότητα, αλλά και αναλύσεις για τις σχέσεις και την ψυχολογία.