Ξέρεις εκείνη τη στιγμή που κοιτάς τη λίστα με τις δουλειές σου, νιώθεις ένα βάρος στο στομάχι και αντί να ξεκινήσεις, σκρολάρεις στο κινητό σου; Ή όταν έχεις ένα σημαντικό project, αλλά βρίσκεις αμέτρητους λόγους να καθαρίσεις το σπίτι, να οργανώσεις ντουλάπες ή να δεις επεισόδιο μιας σειράς που δεν σε έψησε καν; Αυτό δεν είναι τεμπελιά, είναι η αναβλητικότητα και σε κοστίζει περισσότερο απ' ό,τι φαντάζεσαι.
Πολλοί πιστεύουν ότι η αναβλητικότητα είναι απλώς κακή διαχείριση χρόνου. Λάθος. Συχνά, κρύβεται από πίσω ο φόβος της αποτυχίας, η τελειομανία ή η υπερβολική πίεση που βάζεις στον εαυτό σου. Μήπως αγχώνεσαι τόσο πολύ με το "πώς θα τα καταφέρω" που καταλήγεις να μην κάνεις τίποτα;
Ο κρυφός εχθρός: η τέλεια στιγμή για να ξεκινήσεις
Περιμένεις την "τέλεια στιγμή" για να ξεκινήσεις κάτι; Τη Δευτέρα, την αρχή του μήνα, μετά τις γιορτές, όταν θα έχεις περισσότερη ενέργεια; Αυτή η "τέλεια στιγμή" δεν έρχεται ποτέ. Είναι η δικαιολογία που σου επιτρέπει να συνεχίζεις να αναβάλλεις.
Η αλήθεια είναι ότι η καλύτερη στιγμή για να ξεκινήσεις είναι τώρα. Ακόμα κι αν είναι μόνο για πέντε λεπτά. Η πρώτη κίνηση είναι πάντα η πιο δύσκολη, αλλά και η πιο κρίσιμη. Μην περιμένεις έμπνευση ή ιδανικές συνθήκες.
Σκέψου το: πόσες φορές έχεις αισθανθεί ανακούφιση όταν τελικά έκανες κάτι που ανέβαλλες για μέρες; Αυτή η ανακούφιση είναι η απόδειξη ότι η αναβολή σε επιβάρυνε περισσότερο από την ίδια την εργασία.
Η παγίδα της υπερ-οργάνωσης
Μήπως ξοδεύεις περισσότερο χρόνο σχεδιάζοντας πώς θα κάνεις κάτι παρά κάνοντάς το; Δημιουργείς ατελείωτες λίστες, χρωματιστές σημειώσεις, χρησιμοποιείς εφαρμογές που δεν έχεις μάθει καν να λειτουργούν σωστά; Αυτή η υπερ-οργάνωση συχνά είναι μια μορφή αναβλητικότητας.
Δεν λέω να μην οργανώνεσαι. Η οργάνωση είναι απαραίτητη. Αλλά όταν η οργάνωση γίνεται αυτοσκοπός, χάνεις την ουσία. Βρίσκεις δικαιολογία ότι "πρέπει να τα έχω όλα έτοιμα" πριν καν αρχίσεις.
Μην αφήνεις την τελειομανία να γίνει το εμπόδιο σου. Μια απλή, σύντομη λίστα με τα 2-3 πιο σημαντικά πράγματα για την ημέρα αρκεί. Ξεκίνα από αυτά.
Μήπως βλέπεις την εργασία ως ένα τεράστιο, τρομακτικό βουνό, αντί για μια σειρά από μικρά, διαχειρίσιμα βήματα; Αυτή η αντίληψη σε παραλύει.
Σπάσε το σε μικρότερα κομμάτια
Η πιο αποτελεσματική στρατηγική ενάντια στην αναβλητικότητα είναι να σπάσεις την εργασία σε απίστευτα μικρά, εύκολα βήματα. Μιλάμε για βήματα που δεν μπορείς να αρνηθείς να κάνεις.
Για παράδειγμα, αν πρέπει να γράψεις μια έκθεση, το πρώτο βήμα δεν είναι "Γράψε την έκθεση". Είναι "Άνοιξε το έγγραφο", ή "Γράψε τον τίτλο", ή ακόμα και "Σκέψου 2-3 ιδέες για το θέμα".
Κάνε το πρώτο βήμα τόσο μικρό, που να νιώθεις γελοίο αν δεν το κάνεις. Όταν ολοκληρώσεις αυτό το μικρό βήμα, θα έχεις δημιουργήσει μια μικρή ορμή. Μετά, κάνεις το επόμενο μικρό βήμα.
Αυτή η τεχνική, γνωστή και ως "baby steps", σε βοηθά να ξεπεράσεις την αρχική αντίσταση και να μπεις σε ρυθμό. Δεν εστιάζεις πια στο τεράστιο αποτέλεσμα, αλλά στην άμεση, μικρή δράση.
Η δύναμη της "απλής δράσης"
Πολλές φορές, η αναβλητικότητα πηγάζει από την αίσθηση ότι η εργασία είναι πολύ δύσκολη ή βαρετή. Η λύση δεν είναι να βρεις κίνητρο, αλλά να εστιάσεις στην "απλή δράση".
Αντί να σκέφτεσαι "πρέπει να γυμναστώ", σκέψου "θα φορέσω τα αθλητικά μου". Αντί "πρέπει να καθαρίσω το γραφείο", σκέψου "θα μαζέψω τα χαρτιά που είναι εκτός θέσης".
Η απλή δράση είναι η γέφυρα από την αδράνεια στην κίνηση. Είναι η δράση που δεν απαιτεί μεγάλη πνευματική ή σωματική προσπάθεια, αλλά σπάει τον κύκλο της αναβολής.
Αυτές οι μικρές, απλές δράσεις συσσωρεύονται και οδηγούν σε σημαντικά αποτελέσματα, χωρίς να νιώθεις ότι πιέζεσαι.
Αντιμετώπισε την αιτία, όχι τα συμπτώματα
Γιατί αναβάλλεις; Είναι ο φόβος της αποτυχίας; Η τελειομανία; Η έλλειψη ενδιαφέροντος; Η αίσθηση ότι δεν ξέρεις από πού να αρχίσεις; Η αναγνώριση της βαθύτερης αιτίας είναι το πρώτο βήμα για την αντιμετώπιση.
Αν φοβάσαι την αποτυχία, ίσως χρειάζεται να αλλάξεις την οπτική σου: η αποτυχία είναι ευκαιρία μάθησης, όχι καταστροφή. Αν είσαι τελειομανής, προσπάθησε να θέσεις ρεαλιστικούς στόχους και να αποδεχτείς το "αρκετά καλό".
Δεν μπορείς να νικήσεις έναν εχθρό αν δεν ξέρεις ποιος είναι. Σταμάτα να κατηγορείς τον εαυτό σου και άρχισε να ψάχνεις την πραγματική αιτία.
Μήπως νιώθεις υπερφορτωμένος και η αναβολή είναι ένας τρόπος να αποφύγεις αυτό το δυσάρεστο συναίσθημα; Αν ναι, τότε η στρατηγική των μικρών βημάτων είναι η ιδανική για σένα.
Η αυτο-συμπόνια είναι το κλειδί
Όταν αναβάλλεις, η πρώτη σου αντίδραση είναι συχνά η αυτοκριτική. "Είμαι τεμπέλης", "Δεν μπορώ να τα καταφέρω", "Είμαι αποτυχημένος". Αυτές οι σκέψεις σε ρίχνουν ακόμα περισσότερο.
Αντί γι' αυτό, δοκίμασε την αυτο-συμπόνια. Αντί να σε κακολογείς, σκέψου: "Είναι φυσιολογικό να δυσκολεύομαι με αυτό. Τι μπορώ να κάνω για να το κάνω πιο εύκολο;"
Η αυτο-συμπόνια δεν είναι δικαιολογία για αναβολή, αλλά εργαλείο για να σηκωθείς ξανά. Όταν είσαι πιο ευγενικός με τον εαυτό σου, έχεις περισσότερη ενέργεια και κίνητρο να προχωρήσεις.
Θυμήσου, όλοι οι άνθρωποι αναβάλλουν κατά καιρούς. Το σημαντικό είναι πώς διαχειρίζεσαι αυτές τις στιγμές. Με κατανόηση και έξυπνες στρατηγικές, μπορείς να γίνεις πολύ πιο αποτελεσματικός.
