Γιατί τα κουμπιά του ασανσέρ έχουν τις κουκκίδες μπράιγ

Ένα κοντινό πλάνο σε ένα πάνελ κουμπιών ασανσέρ που δείχνει τους αριθμούς των ορόφων και τις ανάγλυφες κουκκίδες Μπράιγ δί...

Οι κουκκίδες Μπράιγ δίπλα στους αριθμούς στα κουμπιά του ασανσέρ υπάρχουν για να εξασφαλίζουν την προσβασιμότητα και την ανεξαρτησία των ατόμων με προβλήματα όρασης.

Αυτές οι ανάγλυφες κουκκίδες είναι ένα σύστημα γραφής που διαβάζεται με την αφή, καθώς ο χρήστης ολισθαίνει απαλά την άκρη του δαχτύλου του, συνήθως τον δείκτη, πάνω από αυτές, από αριστερά προς τα δεξιά. Κάθε σύμπλεγμα κουκκίδων, γνωστό ως κυψέλη Μπράιγ, αναγνωρίζεται ως ένα γράμμα, αριθμός ή σύμβολο, επιτρέποντας στους ανθρώπους που δεν βλέπουν να αναγνωρίζουν τον όροφο που θέλουν να πάνε και να πατήσουν το σωστό κουμπί χωρίς βοήθεια.

Η χρήση του συστήματος Μπράιγ σε δημόσιους χώρους και μέσα μαζικής μεταφοράς, όπως τα ασανσέρ, είναι σημαντική για τον σχεδιασμό που απευθύνεται σε όλους. Δεν είναι απλώς μια ευγενική χειρονομία, αλλά συχνά μια νομική απαίτηση σε πολλές χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, για να διασφαλιστεί ότι τα κτίρια είναι προσβάσιμα σε όλους τους πολίτες, ανεξαρτήτως ικανοτήτων. Υπάρχουν διεθνή πρότυπα που καθορίζουν ακριβώς το μέγεθος, την απόσταση και την τοποθέτηση των κουκκίδων Μπράιγ, ώστε να είναι ομοιόμορφα και εύκολα αναγνωρίσιμα οπουδήποτε στον κόσμο. Για την κατασκευή τους, χρησιμοποιούνται συνήθως ανθεκτικά υλικά όπως ειδικά πλαστικά, μέταλλο (π.χ. ανοξείδωτος χάλυβας) ή κράματα, τα οποία εξασφαλίζουν ότι οι ανάγλυφες κουκκίδες θα αντέξουν στη συνεχή χρήση και δεν θα φθαρούν εύκολα, διατηρώντας την ευδιάκριτη υφή τους στην αφή. Αυτό σημαίνει ότι ένα άτομο με προβλήματα όρασης μπορεί να χρησιμοποιήσει ένα ασανσέρ στην Αθήνα με την ίδια ευκολία που θα το έκανε και στο Λονδίνο ή στο Τόκιο, αρκεί να γνωρίζει το σύστημα.

Ο κώδικας μπράιγ στα ασανσέρ

Το σύστημα Μπράιγ, που πήρε το όνομά του από τον δημιουργό του, Λουί Μπράιγ, βασίζεται σε έναν κώδικα έξι κουκκίδων που μπορούν να διαταχθούν με 63 διαφορετικούς τρόπους για να αναπαραστήσουν γράμματα, αριθμούς και σημεία στίξης. Αυτό το σύστημα αναπτύχθηκε τον 19ο αιώνα και έκτοτε έχει γίνει το παγκόσμιο πρότυπο για την γραφή και την ανάγνωση από άτομα με προβλήματα όρασης. Όταν βλέπεις τις κουκκίδες στα κουμπιά του ασανσέρ, είναι πάντα τοποθετημένες με συγκεκριμένο τρόπο, ώστε να μπορούν να διαβαστούν εύκολα με την αφή. Συνήθως, βρίσκονται ακριβώς δίπλα στον αριθμό του ορόφου, ώστε να υπάρχει άμεση αντιστοιχία μεταξύ του οπτικού και του απτικού συμβόλου, κάνοντας την επιλογή του ορόφου διαισθητική.

Εκτός από τις κουκκίδες Μπράιγ, πολλά ασανσέρ έχουν και ανάγλυφους αριθμούς, ώστε να είναι πιο εύκολο να τους αγγίξουν και να τους αναγνωρίσουν οι χρήστες. Επίσης, η θέση των κουμπιών είναι σημαντική. Συνήθως βρίσκονται σε συγκεκριμένο ύψος και απόσταση από τις γωνίες, ώστε να είναι προσβάσιμα από άτομα σε αναπηρικό αμαξίδιο. Ενώ το σύστημα Μπράιγ αναπτύχθηκε τον 19ο αιώνα, η συστηματική ενσωμάτωσή του σε δημόσιες υποδομές, όπως τα κουμπιά των ασανσέρ, ξεκίνησε σταδιακά από τα μέσα του 20ού αιώνα και μετά. Η εμφάνιση αυτής της συγκεκριμένης μορφής, δηλαδή των κουκκίδων Μπράιγ δίπλα στους αριθμούς στα κουμπιά, συνδέεται άμεσα με την αυξανόμενη συνειδητοποίηση των αναγκών προσβασιμότητας και την ψήφιση σχετικών νόμων και προτύπων σε πολλές χώρες. Για παράδειγμα, στις ΗΠΑ, ο νόμος Americans with Disabilities Act του 1990 έθεσε σαφείς προδιαγραφές για την απτική σήμανση σε δημόσια κτίρια, επιταχύνοντας την υιοθέτηση του Μπράιγ στα ασανσέρ και σε άλλους χώρους. Αυτές οι λεπτομέρειες, όπως και οι ηχητικές ενδείξεις που ανακοινώνουν τον όροφο, είναι όλα μέρος ενός ολοκληρωμένου σχεδιασμού που έχει ως στόχο να κάνει την καθημερινότητα πιο ανεξάρτητη για όλους.

Φωτογραφία της Χαρούλα Π.

Γράφει για τα συνηθισμένα πράγματα που βλέπουμε κάθε μέρα και σπάνια σταματάμε να αναρωτηθούμε, μια κάρτα ξενοδοχείου, ένα εισιτήριο πάρκινγκ, μια διάβαση. Στο OurLife εξηγεί γιατί είναι φτιαγμένα έτσι, στα απλά ελληνικά, χωρίς φιοριτούρες.